De Noord-Afrikaanse veldtocht

Periode: 10 september 1940

Citaat: Benito Mussolini: War alone can carry to the maximum tension all human energies and imprint with the seal of nobility those people who have the courage to confront it; every other test is a mere substitute.

Winston Churchill: Before Alamain, we had no victories. After Alamein, we had no defeats.

Archetypen: Majoor Maurice Rose is tijdens de Noord-Afrikaanse veldtocht stafchef van 2 Armored Division en speelt een belangrijke rol bij de overgave van het Duitse leger in mei 1943.

Op 13 september 1940 viel het Italiaanse leger Egypte binnen met als doel het Suezkanaal in handen te krijgen en daarmee de toegang tot de Arabische olievelden. (In de gemechaniseerde oorlogsvoering van de Tweede Wereldoorlog was de aanvoer van voldoende brandstof van levensbelang). Groot-Brittannië moest hier wel op reageren. Het Suezkanaal was ‘de luchtpijp van het Britse Rijk’, omdat het de snelste verbinding tussen het moederland en de koloniën in het oosten vormde.

Begin december vielen Britse troepen dan ook Noord-Afrika binnen. Ze drongen de Italianen westwaarts terug en behaalden op 22 januari 1941 een belangrijke overwinning bij de stad Tobruk in Oost-Libië.

De tweede fase van de strijd brak aan toen de Italiaanse dictator Mussolini Hitler om hulp vroeg. De Duitsers besloten hierop het zwakke Italiaanse leger te hulp te schieten. De Duitse veldmaarschalk Erwin Rommel kreeg de leiding over het Deutsches Afrikakorps, dat vanaf februari de tegenaanval in zette.

In het daaropvolgende jaar golfde het front op en neer, maar uiteindelijk hadden de Duitsers de overhand. Tobroek werd op 21 juni 1942 weer door de Duitsers ingenomen en Rommel rukte verder op tot aan het dorpje El Alamein, nog maar een halve dag rijden verwijderd van het Suezkanaal. Maar daar leden de Duitsers in juli 1942 en oktober – november 1942 twee nederlagen (bij respectievelijk de Eerste en Tweede Slag om El Alamein).

In november 1942 landden nieuwe geallieerde troepen (waaronder het Amerikaanse leger) in Marokko, Algerije en Tunesië (operatie Torch). Daarmee zat het Duitse leger in de tang: ze werden nu vanuit zowel het westen als het oosten bevochten. Erwin Rommel realiseerde zich dat overgave nog maar een kwestie van tijd was. Die overgave kwam op 13 mei 1943. Daarin speelde majoor Maurice Rose een belangrijke rol: hij was degene die de onderhandelingen met de Duitsers leidde en uiteindelijk de allereerste massale onvoorwaardelijke overgave van Duitse troepen in de Tweede Wereldoorlog afdwong.

Een Britse Crusader tank passeert een brandende Duitse Pzkw Mk IV tank tijdens het beleg van Tobroek op 27 november 1941
Bron: Publiek domein

Britse infanteristen verdedigen El Alamein
Bron: Publiek domein

De Duitse veldmaarschalk Erwin Rommel met zijn officieren
Bron: Bundesarchiv, Bild 101I-786-0327-19 / Otto / CC-BY-SA

Meer over...